◾ ရုရှားအပေါ် ပိတ်ဆို့မှုဥပဒေကြမ်းအဆင့်မြှင့်ပါက ရုရှား၏မိတ်ဖက်နိုင်ငံများဖြစ်သော အိန္ဒိယနှင့် တရုတ်တို့ အဓိကအခက်တွေ့ဖွယ်ရှိ
၉.၁.၂၀၂၆
Translated by Htwe Ko Tun
အမေရိကန်သမ္မတ ဒေါ်နယ်ဒ်ထရမ့်ပ်က အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုဟာ ရုရှားအပေါ် ပိတ်ဆို့မှုတွေကို ပိုမိုတင်းကျပ်ဖို့ ဥပဒေပြဌာန်းဖို့ မလိုအပ်ပေမယ့် ဒီလိုဆောင်ရွက်မှုမျိုးကို ထောက်ခံဖို့ အသင့်ရှိနေတယ်လို့ Fox News သတင်းဌာနနဲ့ တွေ့ဆုံမေးမြန်းပွဲတစ်ခုမှာ ပြောကြားခဲ့ပါတယ်။
အမေရိကန်အထက်လွှတ်တော်မှာ ရေးဆွဲထားတဲ့ ရုရှားဆန့်ကျင်ရေး ပိတ်ဆို့မှုဥပဒေကြမ်းအသစ်အပေါ် ထရမ့်ပ်က ထင်မြင်ချက်ပေးခဲ့ရာမှာ “ဒီဥပဒေကြမ်းကို ကျွန်တော်ထောက်ခံပါတယ်။ ဒါပေမယ့် ကျွန်တော်တို့ ဒါကို မသုံးရဘူးလို့ မျှော်လင့်ပါတယ်”လို့ ထရမ့်ပ်က မှတ်ချက်ပေးပြောခဲ့ပါတယ်။
တစ်ချိန်တည်းမှာပဲ ဝါရှင်တန်ဟာ “ရုရှားအပေါ် ကြီးမားတဲ့ ပိတ်ဆို့မှုတွေ”ကို အသုံးပြုနေပြီလို့ အလေးပေးပြောကြားခဲ့ပါတယ်။ “ဒါကြောင့်လည်း ရုရှားရဲ့ စီးပွားရေးက အရမ်းဆိုးဝါးနေရပါတယ်။ ဒါပေမယ့် သူတို့က ယူကရိန်းထက် အများကြီး အင်အားပိုကြီးပါတယ်။ သူတို့က စီးပွားရေးအရပိုကြီးပြီး စစ်အင်အားလည်းပိုကြီးတဲ့ နိုင်ငံတစ်ခုပါ”လို့ အမေရိကန်သမ္မတက မှတ်ချက်ပြုခဲ့ပါတယ်။
ထရမ့်ရည်ညွှန်းတဲ့ အဆိုပါဥပဒေကြမ်းကို ၂၀၂၅ ခုနှစ် ဧပြီလအစောပိုင်းမှာ အမေရိကန်အထက်လွှတ်တော်ရှိ နှစ်ပါတီစလုံးမှ အမတ်တွေပါဝင်တဲ့အဖွဲ့က တင်သွင်းခဲ့တာပါ။ ဒီအစီအစဉ်မှာ ရုရှားရဲ့ ကုန်သွယ်ဖက်တွေအပေါ် ဒုတိယအဆင့် ပိတ်ဆို့မှုတွေ ပါဝင်ပါတယ်။ ဥပဒေပြုအမတ်တွေရဲ့ အဆိုပြုချက်မှာ ရုရှားရေနံ၊ သဘာဝဓာတ်ငွေ့၊ ယူရေနီယမ်နဲ့ အခြားကုန်ပစ္စည်းတွေကို ဝယ်ယူတဲ့ နိုင်ငံတွေမှ အမေရိကန်နိုင်ငံသို့ သွင်းကုန်တွေအပေါ် သွင်းကုန်ကောက်ခံမှု စည်းကြပ်ငွေ ၅၀၀ ရာခိုင်နှုန်းအထိ မြှင့်တင်ဖို့လည်း ပါဝင်ပါတယ်။
ဇန်နဝါရီလ ၈ ရက်သတင်းတွေအရတော့ ထရမ့်ပ်က အဓိကအားဖြင့် ရုရှားရေနံ ဝယ်ယူလျက်ရှိတဲ့ တရုတ်နဲ့ အိန္ဒိယကို ထိခိုက်ပိတ်ဆို့အရေးယူမှုတွေပြုမယ့် အဆိုပါ ဥပဒေကြမ်းကိုထောက်ခံတယ်လို့ အမေရိကန်အထက်လွှတ်တော်အမတ် လင်ဆေးဂရေဟမ်က ပြောကြားခဲ့ပါတယ်။
လင်ဆေးဂရေဟမ်က ရုရှားစွမ်းအင်ပို့ကုန်တွေကို ဝယ်ယူတဲ့နိုင်ငံတွေကို ပိတ်ဆို့အရေးယူဖို့ ထရမ့်ပ်က နှစ်ပါတီစလုံးရဲ့ တွန်းအားပေးမှုကို မီးစိမ်းပြခွင့်ပြုခဲ့တာပဲလို့လည်း ပြောကြားခဲ့ပါတယ်။
ထရမ့်ပ်ရဲ့ ခုလို ဆုံးဖြတ်ချက်ကို အိန္ဒိယနိုင်ငံ သံအမတ်ဟောင်းတစ်ဦးဖြစ်တဲ့ ဆူရန်ဒရာ ကူမာက “ဒါက သိပ်အံ့သြစရာတော့ မဟုတ်ပါဘူး။ ခင်ဗျား မလိုက်နာရင် ကျွန်တော် ဒီလိုလုပ်မယ်လို့ သူက လှည့်ပတ်ပြောနေတယ်။ အရင်တုန်းကလည်း ၅၀၀ ရာခိုင်နှုန်း ပြောခဲ့တာပဲ။ ဒါပေမယ့် အခုတော့ သူက ဗင်နီဇွဲလားမှာ သူလုပ်ချင်တာတွေလုပ်လို့ရပြီး အောင်မြင်အပြီးမှာ စိတ်ဓာတ်တွေ ပိုတက်ကြွလာတာပေါ့။ သူ့ကိုယ်သူ သက်သေပြနိုင်ပြီလို့ ခံစားရတယ်။ သူက အဲဒီလူကို အောင်မြင်စွာ ဖမ်းဆီးပြီး အမေရိကန်ကို အကြမ်းဖက် ခုခံမှုမရှိဘဲ ခေါ်လာနိုင်တယ်။ ဒီလုပ်ရပ်မှာ အမေရိကန်ကို ဆန့်ကျင်မှု မရှိတော့ ထရမ့်ပ်ရဲ့ နောက်လုပ်ဆောင်မှုတွေလည်း တားဆီးဖို့ အခြေအနေက ခက်ခဲတယ်”လို့ ပြောခဲ့ပါတယ်။
ကူမာကဆက်လက်ပြီး “အခုဆို ဗင်နီဇွဲလားမှာ ဒုတိယသမ္မတတစ်ယောက်က သမ္မတတာဝန်ယူထားပြီ။ သူက အမေရိကန်နဲ့ လက်တွဲလုပ်ဆောင်ဖို့ အသင့်ဖြစ်နေပြီလို့ ယူဆရတယ်။ အမေရိကန်က သူတို့ဆီကနေ ဒေါ်လာ ၂ ဒသမ ၈ ဘီလျံ ရဖို့တောင် ပြောနေတယ်။ ဒီတော့ ကျွန်တော်တို့ ရုရှားရဲ့ အဓိကကုန်သွယ်ဖက်နိုင်ငံတွေအဖို့ ဒီဥပဒေကြမ်းအတည်ပြုပြီးရင် သူနောက်ထပ်လုပ်လာမှာတွေကို ခုခံနိုင်ဖို့ ခက်ခဲတဲ့ အခြေအနေမှာ ရှိနေပါတယ်။ ဘယ်လိုနည်းနဲ့ ခုခံကြမလဲ” လို့ ပြောကြားခဲ့ပါတယ်။
Ref : Tass, The Tribune
